ေလာရွီးရဲ့ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္

၁၉ ရာစုေႏွာင္းပိုင္းကေန ၂၀ ရာစု ႏွစ္၀က္ (၁၈၉၈ - ၁၉၄၈ ခုႏွစ္) အတြင္း တရုပ္ျပည္ပီကင္းၿမိဳ႔က လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ တဆိုင္အေၾကာင္း ေနာက္ခံေရးထားတဲ့ ျပဇာတ္စာအုပ္တအုပ္ကို တေလာေလးကပဲ ဖတ္ၿပီးတယ္။ ဆရာျမသန္းတင့္က တရုပ္စာေရးဆရာ ေလာရွီးေရးတဲ့ Tea house ကို ဘာသာျပန္ၿပီး ၂၀၀၃ ခုႏွစ္က ထြက္ေပၚလာခဲ့တာပါ။ တရုပ္ျပည္မွာသာမက ဂ်ပန္၊ အေမရိကန္နဲ႔ အေနာက္ဂ်ာမဏီ ႏိုင္ငံတို႔မွာလည္း ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားခဲ့တဲ့ ျပဇာတ္လို႔ ဘာသာျပန္သူရဲ့ အမွာစာမွာ ေရးထားပါေသးတယ္။

ဒီျပဇာတ္ထဲက လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ရဲ့ ထူးျခားခ်က္၊ ႏွစ္ ငါးဆယ္အတြင္း မေျပာင္းလဲတဲ့ အခ်က္က ‘ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္း မေျပာရ” ဆိုတဲ့ ဆိုင္းဘုတ္ကေလးက ဆိုင္မွာ အၿမဲတမ္း ခ်ိတ္ထားရာကေန မဆင္းရတာပဲတဲ့။ ယေန႔အခ်ိန္ထိလည္း တရုပ္ျပည္မွာ ႏိုင္ငံေရး ၀က္ဆိုက္ေတြ အြန္လိုင္း ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို ပိတ္ပင္ေနဆဲပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ ၁၀၀ ထက္မနည္း ထြန္းကားခဲ့တဲ့ လူထုၾကား ႏိုင္ငံေရးမေဆြးေႏြးရဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ တရုပ္ႏိုင္ငံမွာ ဒီေန႔ခ်ိန္ထိ ထြန္းကားေနဆဲလို႔ သတင္းေတြကတဆင့္ ၾကားဖူးေနတယ္။ ေနာက္ အသစ္စက္စက္ သူငယ္ခ်င္း တရုပ္မေလးကလည္း အခုထိလည္း အဲလုိပါပဲလို႔ သူ႔ကိုယ္ေတြ႔ ေျပာတာလည္း မွတ္သားမိတယ္။

အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံႀကီးရဲ့ သမိုင္းကို အနည္းအက်ဥ္းပဲ သိတဲ့ က်မက တအံ့တၾသ စိတ္၀င္တစားဖတ္ျဖစ္တယ္။ အေနာက္ဘက္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုသမိုင္းနဲ႔ သမတအစဥ္အဆက္အေၾကာင္းေတြ ေလ့လာဖူးေပမယ့္ ကိုယ္နဲ႔ကပ္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေတြအေၾကာင္းေတာ့ ဂဏနဏ မသိတာ ဆိုးပါ့။ :( စာအုပ္ေခါင္းစဥ္ကို စေတြ႔တုန္းက (ညာဘက္ေအာက္ေထာင့္က Tea house by Lao She စာသားကို မေတြ႔ဘဲ) ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈမွာလည္း လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ထိုင္တဲ့ အေလ့အထေတြ ရွိတာမို႔ ျမန္မာျပည္ရဲ့ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ေတြအေၾကာင္း ေရးထားတယ္ ထင္ခဲ့မိတာ။ မၾကာေသးခင္ ဆယ္စုႏွစ္ေတြက ျမန္မာလက္ဖက္ရည္ဆိုင္ေတြရဲ့ ယဥ္ေက်းမႈမွာလည္း ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈေတြ က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ လုပ္ခြင့္မရွိခဲ့တာ အမွတ္ရေနမိတယ္။

စာဖတ္သူတို႔လည္း အဲ့စာအုပ္ေလး မဖတ္ရေသးရင္ ဖတ္ဖို႔ လက္တို႔လိုက္ပါတယ္။ ဖတ္အၿပီး ေတြးေတာစရာေတြ က်န္ရစ္ခဲ့တယ္ေလ။

ဆိုနီယာဂႏီၵ (သို႔မဟုတ္) သံမဏိစိတ္ဓါတ္နဲ႔အမ်ဳိးသမီး

အိႏိၵယႏိုင္ငံမွာ ထင္ရွားတဲ့ ႏိုင္ငံေရးသမား ဆိုနီယာဂႏီၵ (အင္ဒီရာဂႏီၵရဲ့ ေခၽြးမ၊ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္မွာ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ရာဂ်စ္ဂႏီၵရဲ့ ဇနီး) ကို ႏိုင္ငံေရးအရ ေထာက္ခံသူေတြ ေ၀ဖန္သူေတြ ရွိေနေပမယ့္ အီကိုေနာမစ္ မဂၢဇင္းကေတာ့ သံမဏိစိတ္ဓါတ္နဲ႔အမ်ဳိးသမီး လို႔ေခါင္းစဥ္တပ္ၿပီး ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံရဲ့ ကြန္ကရက္ပါတီရဲ့ လက္ရွိသမတ ဆိုနီယာဂႏီၵရဲ့ အေၾကာင္း စာအုပ္ကို စာေရးဆရာမ သတင္းေထာက္ ရာနီဆင္း က ေရးသားထုတ္ေ၀လိုက္ၿပီး အိႏိၵယ ႏိုင္ငံေရးသမား တဦးျဖစ္တဲ့ ဆိုနီယာရဲ့ ေအာင္ျမင္မႈ၊ ဂႏီၵမိသားစုရဲ့သမိုင္း ေတြကို ေဖာ္ထုတ္ေရးသားထားေပမယ့္ စာအုပ္မွာ လိုအပ္ခ်က္ေတြ ရွိေနေသးတယ္လို႔ အီကိုေနာမစ္ မဂၢဇင္းက ေရးသားထားပါတယ္။ ရာနီဆင္းရဲ့ ’ Sonia Gandhi: An Extraordinary Life, An Indian Destiny” စာအုပ္ဟာ ႏုိင္ငံတကာ ေစ်းကြက္မွာ ပထမဆံုး စာအုပ္ျဖစ္ပါတယ္တဲ့။

ရည္ညႊန္း http://www.economist.com/node/21532255?fsrc=scn/fb/wl/ar/ironlady